Mu gikorwa cyakuruye impaka zikomeye muri Uganda no hanze ya yo, Umugaba Mukuru w’Ingabo za Uganda akaba n’umuhungu wa Perezida Yoweri Museveni, Gen. Muhoozi Kainerugaba, yafashe icyemezo cyo gufunga ibitangazamakuru bikomeye bikorera muri icyo gihugu birimo NTV Uganda, Spark TV na Daily Monitor, anategeka abasirikare kugota no guhagarika ibikorwa byose bya byo.
Amakuru aturuka muri Uganda avuga ko abasirikare bahise boherezwa ku biro by’ibi bitangazamakuru kugira ngo babuze abanyamakuru n’abakozi gukomeza akazi, ibintu byatumye ibikorwa byo gutangaza amakuru bihagarara by’agateganyo.
Gen. Muhoozi yavuze ko icyo cyemezo cyafashwe nyuma y’uko ibyo bitangazamakuru bikomeje gutangaza ibyo yise “inkuru mbi” cyangwa se amakuru asebya abayobozi bakuru b’igihugu ndetse n’imiyoborere ya Uganda. Yavuze ko leta idashobora kwihanganira ibitangazamakuru bikoresha urubuga rwabyo mu gusakaza amakuru ashobora guteza urujijo cyangwa guhungabanya umutekano w’igihugu.
Iki cyemezo cyahise gikurura impaka nyinshi, aho bamwe bagifashe nk’intambwe ikomeye yo gukumira ubwisanzure bw’itangazamakuru, mu gihe abandi bavuga ko buri gihugu gifite inshingano zo kurinda umutekano n’ituze ryacyo igihe hari amakuru gifata nk’ayabangamira.
Nation Media Group, ifite ibyo bitangazamakuru byafunzwe, ni imwe mu nzu z’itangazamakuru zikomeye muri Afurika y’Iburasirazuba, ikorera no mu bindi bihugu birimo Kenya na Tanzania. Mu myaka yashize, yakunze gutangaza inkuru zisesengura politiki n’imiyoborere, ibintu byagiye biyishyira mu makimbirane n’abayobozi b’ibihugu bitandukanye.
Iyi nkuru ije mu gihe muri Uganda hakomeje kuvugwa byinshi ku mubano uri hagati ya leta n’itangazamakuru, ndetse n’uburyo hakomeje kubaho impaka ku bwisanzure bwo gutanga ibitekerezo n’uburenganzira bw’abanyamakuru bwo gukora akazi kabo batabangamiwe.
Mu gihe amaze kuba Umugaba Mukuru w’Ingabo za Uganda, Gen. Muhoozi Kainerugaba yagiye afata ibyemezo ndetse akanatangaza amagambo yakunze guteza impaka haba muri Uganda no ku rwego mpuzamahanga.
Kimwe mu byamenyekanye cyane ni uguhagarika ibikorwa by’ibitangazamakuru bya Nation Media Group birimo NTV Uganda, Spark TV na Daily Monitor, aho yavuze ko byakwirakwizaga amakuru asebya abayobozi bakuru b’igihugu.
Muhoozi yanakunze gukoresha imbuga nkoranyambaga, cyane cyane X (yahoze ari Twitter), atangaza ubutumwa bukomeye ku bibazo bya politiki n’umutekano. Hari igihe yatangaje amagambo yavugaga ko ingabo za Uganda zashobora gufata Nairobi mu gihe gito, amagambo yateje impaka zikomeye hagati ya Uganda na Kenya, bituma leta ya Uganda isobanura ko ayo magambo atari umwanzuro wa leta.
Yigeze no gutangaza ko umuntu wese uzashaka guhungabanya Perezida Yoweri Museveni cyangwa umutekano wa Uganda azahura n’ibihano bikomeye, ashimangira ko ingabo ziteguye kurinda ubutegetsi n’umutekano w’igihugu uko byagenda kose.
Muhoozi kandi yagiye akora impinduka mu buyobozi bw’igisirikare, harimo kwimura cyangwa guhindurira inshingano bamwe mu basirikare bakuru hagamijwe kongera imikorere y’igisirikare no gukaza umutekano.
Mu bikorwa bya gisirikare, yakomeje gushimangira uruhare rw’Ingabo za Uganda mu butumwa bwo kurwanya imitwe yitwaje intwaro mu karere, cyane cyane muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, aho Uganda ifatanya n’igisirikare cya FARDC mu bikorwa byo kurwanya umutwe wa ADF.
Nubwo hari abashima uburyo agaragaza ubushake bwo gukaza umutekano no kuvugurura igisirikare, abandi banenga uburyo amagambo n’ibyemezo bye rimwe na rimwe bifatwa nk’ibigabanya ubwisanzure bwo gutanga ibitekerezo no gukora itangazamakuru, ndetse bikaba bishobora kugira ingaruka ku mubano wa Uganda n’ibindi bihugu.

Ibitekerezo